Tarihte Savaş Kaybetmeyen Komutan Emir Timur

0
210

Tarihte Savaş Kaybetmeyen Komutan Emir Timur

Tarih sayfalarında nice komutanları görürüz.Onların dehalarına kabiliyetlerine şahit oluruz. Büyük İskender’in Hidaspis zaferi,Hannibal Barca’nın Cannae zaferi tarihte stratejinin önde gelen isimleri olarak anılmalarına sebep olmuştur.Birçok hükümdarda olduğu gibi ondada Dünyaya hakim olma isteği vardı.”Madem ki gökte bir tanrı var dünya üzerinde de tek bir hükümdar olmalı zaten yeryüzü bir kişinin isteklerine yanıt veremeyecek kadar küçük’’ sözüyle bu isteğini dile getirmiştir. Ancak Emir Timur’u onlardan ayıran bir nokta var. Tarihte savaş kaybetmeyen komutan Emir Timur gençliğinden ölene kadar geçen sürede 20 savaşa komuta etmiş ve hepsinden zaferle ayrılmıştır. Neticede hakkında bir çok sansasyonel bilgiler türemiş aynı zamanda bir o kadarda hakkında ihtilaflara sahip olan biri olmuştur.Bazı tarihçilere göre despot, müstebit biriyken bazılarına göre büyük bir dehadır.Osmanlı tarihçileri Ankara savaşında Beyazıt’ın namağlup olmasından dolayı İstanbul’un fethinin 50 yıl geciktiğini dile getirip, Timur hakkında elle tutulmayan isnatlarda bulunmuşlardır.Suriyeli Tarihçi İbn Arapşah Acaibu’l Makdur(Bozkırdan Gelen Bela) isimli kitabında Timur’u iyi bir yönü olmayan, zalim bir komutan olarak tasnif etmiştir.

Timur’un stratejileri

Emir fethetmek istediği ülkelerde istihbarat çalışmaları ve coğrafi avantaj için haritalara dayalı taktik alıştırmalar yapmıştır.Ordusu Harezm yayaları, Moğol okçuları Türkmen süvarileri Karatatar ve Hindistan’dan getirdiği fillere dayanır. Teşkilat ve yapılanma açısından disiplinli ve dönemin teknolojik donanımlarına sahip bir ordudur.Bu ordu hareket kabiliyeti, manevralar, strateji, uygulama yönünden döneminin en iyisi olduğunu Ankara savaşında sergilemiştir. Ankara savaşı(1402,Çubuk Ovası) Orta çağın en büyük meydan muharebelerinden kabul edilir. Timur ordusu(100.000) Beyazıt ordusu(70.000) karşı karşıya gelir.Sağ ve sol süvari birlikleri ve merkez kuvvetleri aynı anda Beyazıt’ın ordusuna yüklenir ve karşı tarafın çözülmesi için baskı uygulanır.Daha fazla mukavemet gösteremeyen ordu geri çekilmek zorunda kalır. Ankara savaşı ardından Osmanlının iki Aydın oğulları tarafından bir kez kuşatılan ve hakimiyet kurulamayan İzmir kalesine yönelmiştir. Rodos şövalyeleri tarafından korunan kalenin 3 tarafı denizle çevrilidir.Dolayısıyla Timur’un kaleyi zapt etmesi için donanmaya ihtiyacı vardır ancak yıllarca karalarda sürüp gittiği için donanmaya ihtiyacı olmamıştır.Bunlara kulak asmayan Emir,bir strateji geliştirdi ve İzmir kalesinin etrafını taşlarla doldurttu dolayısıyla süvarileri daha geniş harekat alanına sahip oldular.Sonrasında denizden kaleye bir köprü inşa ettirmiş ve kaleyi deniz yönünde ağır baskılamış ve nihai son kale düşmüştür.

Timur satranç oynamayı çok seven bir liderdir savaş alanlarındaki stratejik dehasını satranç tahtasında da gösteriyordu.Ona rakip olarak karşısına çıkacak biri pek bulunmazdı.Savaş alanlarındaki becerisini gösterdiği bir diğer olay Delhi seferidir.Bu seferde daha önce hiç karşılaşmamış fillerle destekli bir orduyla karşı karşıya gelir.Savaş başladığında Timur ordusu fil destekli bu orduya mukavemet gösteremezler ancak savaşın yönünü yine Emir’in taktik manevrası değiştirir.Birçok devenin savaş meydanına getirilmesini söyler bu develeri demir zincirlerle birbirlerine bağlatır ve develerin sırtlarına  saman yığını yapar ardından ateşe verdirtir.Fillerin ateşten korktuğunu bilen Timur,deve sürüsünden ürken filleri Tornistan yapmasına sebebiyet verir Hint ordusu namağlup olarak savaş meydanından geri çekilir.

Savaş sonrasında seferlerine devam eden Emir Hindistan’ın sarp dağlarıyla karşılaştığında tarihte çığır açarak asansör sistemi kurdurtup askerlerini taşıtmış,tarihte ilk uçar birlik harekatına temel teşvik etmiştir.

Günümüze kadar süregelmiş bu deha örnekleri daha çok zenginleştirilebilir.Olaylar ve tarihi kişilikler zamanlarına göre yorumlanmalı.Yanlı ve karşıt kaynaklardan faydalanmak derin bir inceleme için lazım gelir. Objektif tarihçilik anlayışının bu bahis üzerine baskın şekilde savunulması gerekir.Emir Timur övülen ve eleştirilen tarihi kişilik olarak günümüze yansıtılmış ve anlatılmaya devam edilecektir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

seven + 5 =